ලෝක දුම්කොළ නිවාරණ දිනය අදයි.. ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානයේ නවතම අනාවරණය මෙන්න.
ජාත්යන්තර දුම්වැටි සහ මත්විරෝධී දිනය (ලෝක දුම්කොළ නිවාරණ දිනය) අද (31) දිනට යෙදී තිබෙනවා.
2026 වර්ෂය වෙනුවෙන් ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය (WHO) විසින් මෙවර ප්රකාශයට පත් කර ඇති ප්රධාන තේමාව වන්නේ 'දුම්කොළ කර්මාන්තයේ කූඨ උපක්රම හෙළිදරව් කරමු - දුම්කොළ හා නිකොටින් නිෂ්පාදනයන්ට එරෙහි වෙමු' යන්නයි.
ලොව පුරා ක්රියාත්මක වන ශක්තිමත් දුම්කොළ පාලන පියවරයන් අඩපණ කරමින්, නව පරම්පරාව තම නිෂ්පාදන වෙත ආකර්ෂණය කර ගැනීමට දුම්කොළ කර්මාන්තය විවිධ උපක්රම භාවිත කරනවා.
මද්යසාර සහ මත්ද්රව්ය තොරතුරු මධ්යස්ථානය (ADIC) පෙන්වා දෙන්නේ, ඔවුන් සිය නිෂ්පාදන අලුත් මුහුණුවරකින් ප්රතිනිර්මාණය කරමින් සිටින බව
විශේෂයෙන්ම ඊ-සිගරට් (E-Cigarettes) වැනි නිෂ්පාදන "හානි අවම කිරීමේ උපාය මාර්ග" සහ "දුම්පානයට වඩා ආරක්ෂිත විකල්ප" ලෙස හඳුන්වා දෙමින් දිගින් දිගටම ප්රවර්ධනය කිරීමට ඔවුන් කටයුතු කරනවා.
මෙමඟින් තරුණයින් වක්රව නිකොටින්වලට ඇබ්බැහි කරවා ගනිමින් තමන්ගේ දිගුකාලීන ලාභය සුරක්ෂිත කර ගැනීම ඔවුන්ගේ මූලික අරමුණ වී තිබෙනවා.
දුම්පානය හේතුවෙන් ශ්රී ලංකාව තුළ සෑම වසරකම වළක්වා ගත හැකි මරණ 20,000ක් පමණ සිදු වනවා.
දුම්කොළ භාවිතය යනු බෝ නොවන රෝග (NCD) වැළඳීමට බලපාන ප්රධානතම අවදානම් සාධක හතරෙන් එකක්.
දැනටමත් රටේ සෞඛ්ය පද්ධතියට විශාල බරක් වෙමින්, ශ්රී ලංකාවේ සිදුවන සමස්ත මරණවලින් 83%ක් සඳහාම වගකිව යුත්තේ මෙම බෝ නොවන රෝගයි.
ලංකාවේ මිනිසුන් දිනකට දුම්වැටි සඳහා පමණක් රුපියල් මිලියන 520ක දැවැන්ත මුදලක් වැය කරනවා.
ආහාර, සෞඛ්යය සහ අධ්යාපනය වැනි පවුලක මූලික අවශ්යතා සඳහා වෙන් කළ යුතු මුදල් මෙසේ විනාශ කිරීම නිසා දැනටමත් ආර්ථික වශයෙන් පීඩාවට ලක්ව සිටින පවුල් තවදුරටත් දරිද්රතාවයේ පතුලටම ඇද වැටෙනවා.
දත්ත වාර්තාවලට අනුව, 2019 වසරේදී රජය විසින් සිගරට් බදු මඟින් උපයා ගත් ආදායම රුපියල් බිලියන 92.9ක් වුව ද, දුම්පානය නිසා සිදුවූ සෞඛ්ය සහ ආර්ථික හානිය වෙනුවෙන් රජයට දැරීමට සිදුවූ සමස්ත පිරිවැය රුපියල් බිලියන 214ක් තරම් ඉහළ අගයක් ගත්තා.
ඒ අනුව, උපයන බදු ආදායම මෙන් දෙගුණයකටත් වඩා වැඩි මුදලක් රටට අහිමි වනවා.
මෙවර ලෝක දුම්කොළ නිවාරණ දිනයේදී මද්යසාර සහ මත්ද්රව්ය තොරතුරු මධ්යස්ථානය ප්රතිපත්ති සම්පාදකයින් ඇතුළු සමස්ත මහජනතාවගෙන් ඉල්ලා සිටින්නේ, අනාගත පරම්පරාව මෙම විනාශයෙන් බේරා ගැනීමට එක්වන ලෙසයි.